Cẩm nang Sức khỏe · 29/5/2026
Nội soi dạ dày (nội soi tiêu hóa trên) là thủ thuật dùng một ống nội soi mềm, mỏng có gắn camera ở đầu, đưa qua miệng vào thực quản, dạ dày và phần đầu ruột non (tá tràng) để quan sát trực tiếp niêm mạc. Đây là phương pháp chẩn đoán chính xác nhất cho nhiều bệnh lý tiêu hóa — vượt trội hơn siêu âm và X-quang vì bác sĩ có thể quan sát trực tiếp, lấy mẫu mô sinh thiết và thậm chí thực hiện một số can thiệp điều trị ngay trong quá trình nội soi.
Khi nào bác sĩ chỉ định nội soi dạ dày?
Bác sĩ thường chỉ định nội soi dạ dày khi bạn có các triệu chứng sau:
- Đau thượng vị dai dẳng hoặc tái phát: Đau vùng bụng trên (dưới xương ức) không rõ nguyên nhân.
- Ợ chua, trào ngược dạ dày thực quản: Đặc biệt khi không đáp ứng tốt với điều trị bằng thuốc.
- Buồn nôn, nôn mửa kéo dài.
- Khó nuốt hoặc đau khi nuốt: Có thể gợi ý bệnh lý ở thực quản.
- Nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen (phân bã cà phê): Dấu hiệu xuất huyết tiêu hóa trên — cần nội soi khẩn cấp.
- Sụt cân không rõ nguyên nhân kèm các triệu chứng tiêu hóa.
- Theo dõi và tầm soát: Người có tiền sử loét dạ dày, viêm dạ dày mãn tính do vi khuẩn H. pylori, hoặc theo dõi sau điều trị.
Chuẩn bị trước khi nội soi dạ dày
Chuẩn bị đúng giúp kết quả nội soi chính xác hơn và quá trình diễn ra suôn sẻ:
Nhịn ăn uống:
- Nhịn ăn hoàn toàn ít nhất 6–8 tiếng trước khi nội soi (thường nhịn từ tối hôm trước).
- Không uống sữa, nước hoa quả hoặc bất kỳ chất lỏng có màu.
- Có thể uống nước lọc một lượng nhỏ cho đến 2 tiếng trước.
Thuốc:
- Thông báo cho bác sĩ tất cả các thuốc đang dùng, đặc biệt: thuốc làm loãng máu, aspirin, thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs), thuốc tiểu đường, thuốc huyết áp.
- Một số thuốc cần tạm ngừng trước nội soi theo hướng dẫn cụ thể của bác sĩ.
Ngày nội soi:
- Mặc trang phục thoải mái, không đeo trang sức.
- Nên có người thân đi cùng, đặc biệt nếu bạn chọn nội soi có gây tê/giảm đau (không tự lái xe về nhà).
- Tháo răng giả nếu có.
Quy trình nội soi diễn ra như thế nào?
- Bác sĩ xịt thuốc gây tê tại chỗ vào họng để giảm phản xạ nôn.
- Bạn nằm nghiêng trái, cắn một dụng cụ bảo vệ miệng để ống soi đi qua mà không làm tổn thương răng.
- Bác sĩ đưa ống nội soi nhẹ nhàng qua miệng, thực quản xuống dạ dày.
- Bơm một lượng nhỏ không khí vào dạ dày để mở rộng lòng và nhìn rõ hơn — bạn có thể cảm thấy đầy bụng hoặc ợ hơi.
- Thủ thuật thường kéo dài 10–20 phút. Nếu có sinh thiết hoặc can thiệp thêm, thời gian có thể dài hơn.
- Sau nội soi, bạn nghỉ theo dõi khoảng 30–60 phút (lâu hơn nếu có dùng thuốc an thần).
Sau nội soi cần lưu ý gì?
- Họng có thể hơi đau hoặc khó chịu trong 1–2 ngày — bình thường.
- Bụng có thể đầy hơi do khí bơm vào trong quá trình nội soi — sẽ hết sau vài giờ.
- Có thể ăn uống trở lại sau khi thuốc tê họng hết tác dụng (thường sau 1–2 giờ).
- Nếu có sinh thiết, tránh dùng thuốc aspirin và kháng viêm trong vài ngày sau.
Nội soi dạ dày là thủ thuật an toàn và hầu như không gây đau với sự chuẩn bị tốt. Tại Trung tâm Y khoa Kỳ Hòa, phòng Nội soi với trang thiết bị nội soi thế hệ mới và đội ngũ bác sĩ nội soi giàu kinh nghiệm, đảm bảo thủ thuật diễn ra nhẹ nhàng và an toàn nhất có thể. Đặt lịch nội soi ngay để chẩn đoán chính xác và điều trị kịp thời.